یکشنبه , ۱۴ آذر , ۱۳۹۵
بیشتر ببینید

 آداب و رسوم مردم نایین, رسوم ماه محرم

آداب و رسوم مردم نائین در ماه محرم

آغاز محرم و شور حسینی
مراسم محرم و عزاداری سرور و سالار شهیدان حسین بن علی(ع) در نایین به سبک خاصی برگزار میشود. چند روز قبل از محرم چند نفر از نوجوانان محله دو عدد چوب را که به «چق چقی» معروف است، دست گرفته و به هم زده و این شعر را می خوانند:

«نذر حسین و عباس، یه دوملچو در انداز»

مردم بدین وسیله آغاز محرم را خبر می شوند و هر کس به اندازه توانایی مالی خود کمک های خود را از قبیل پول، برنج، چای، قند و … برای عزاداری محرم اهداء می کنند. البته این مراسم اکنون به دلیل پیشرفت وسایل ارتباط جمعی به دست فراموشی سپرده شده است و نذورات در حسینیه ها جمع آوری می شود.

در اوایل تمام شب های محرم مدت نیم ساعت جوانان محله در میدان بیرونی حسینیه جمع شده و به کوبیدن دهل می پردازند و بدین وسیله به مردم اعلام می شود درب حسینیه به روی عزاداران باز است. این کار تا شب آخر ماه صفر ادامه می یابد.

 

مراسم جوش
در شب پنجم محرم دو عَلَمْ را که با جامه ها و پارچه های رنگین زینت داده اند، به حسینیه آورده و سینه زنان گرد علم جمع شده و به نوحه خوانی می پردازند. از شب ششم به بعد در پایان مراسم زنجیرزنی در حسینیه ها عزاداران به دو گروه تقسیم می شوند و دایره وار ایستاده و با فریاد حسین بر سر و سینه می زنند که این مراسم را «جوش» می گویند. پس از پایان گرفتن نوحه سرایی، دوازده بند محتشم کاشانی توسط دو نفر هم صدا، در حالی که همگام با یکدیگر از میان عزاداران عبور می کنند؛ خوانده می شود.

 

 آداب و رسوم مردم نایین, رسوم ماه محرم

 

شب تاسوعا و تاسوعای حسینی
شب تاسوعا مراسم خاصی برپا می شود؛ بدین ترتیب که از اوایل شب هفت محله نایین، به ترتیب خاصی دسته جات عزاداری را به طرف امامزاده سلطان سید علی(ع) روانه می کنند. این دسته جات از راه بازار قدیم نایین به طرف امامزاده حرکت می کنند. ترتیب آن ها بدین صورت است: باب المسجد، کلوان، نوآباد، پنجاهه، سرای نو، چهل دختران، کوی سنگ. این دسته جات به ترتیب ابتدا در روبروی سقاخانه چهل دختران و سپس در امامزاده به عزاداری می پردازند.

 

لازم به ذکر است که در این شب کسانی که اوّلین سال درگذشت عزیزانشان است بر سر مزار آن ها حاضر شده و با روشن کردن چراغ و خواندن فاتحه و قرآن برای شادی روح عزیزان از دست رفته شان دعا و از جای خالی آنان در محرم یاد می کنند. البته دو سالی است که چون اموات در بهشت کبری نایین به خاک سپرده می شوند؛ برای راحتی مردم این مراسم عصرها از ساعت ۳ بعدازظهر تا غروب آفتاب انجام می گیرد و مردم هم برای عرض تسلیت و قرائت فاتحه بر سر مزار اموات حاضر می شوند.

 

روز تاسوعا دسته جات عزاداری هرمحله به طرف محلات دیگر برای عرض تسلیت به افرادی که عزیزانشان را از محرم سال گذشته تا کنون از دست داده اند؛ به حرکت در می آیند. هر صاحب عزا با توجه به این که از کدام محله است، در آن محله حاضر شده و مردم برای عرض تسلیت به آنان به حسینیه ها می روند. ظهر تاسوعا در همه محلات سفره ناهار حضرت امام حسین(ع) و ابوالفضل(ع) برپا می شود.

 

 آداب و رسوم مردم نایین, رسوم ماه محرم

 

روز عاشورا
در اوایل روز عاشورا مردم به حسینیه ها می روند. دو محله باب المسجد و کلوان به صورت دسته جات عزاداری به طرف امامزاده سلطان موصلیه(س) و پنج محله نوآباد، پنجاهه، سرای نو، چهل دختران و کوی سنگ به ترتیب به طرف امامزاده سلطان سید علی(ع) به طور منظم به حرکت در می آیند و در آن جا به عزاداری و سینه زنی و زنجیرزنی و نوحه خوانی می پردازند.

 

در ظهر روز عاشورا نیز نماز جماعت در امامزاده نایین برگزار می شود و سپس در هر حسینیه سفره ناهار امام حسین(ع) برپا می باشد. مردم در این روزها در حسینیه ها حضور فعال دارند و نذورات خود را از قبیل چای، کیک، شیرینی و شربت و … بین عزادارن پخش می نمایند. همچنین نذورات نقدی مردم صرف تهیه ناهار و ملزومات حسینیه می گردد.

 

لازم به ذکر است که شخصی به یادبود حضرت ابوالفضل(ع) در میان دسته جات عزاداری مشکی پر از آب به دوش می کشد و با پای برهنه بین عزاداران به دادن آب می پردازد و بدین ترتیب از لب تشنه امام حسین و یارانش و سقای کربلا در این روز یاد می کنند.

 

مراسم شام غریبان
مراسم شام غریبان امام حسین(ع) در نایین به سبک خاصی برگزار می شود. بدین ترتیب که اوایل شب محله کوی سنگ در حالی که دو دسته شده و شمعی به دست گرفته اند، و برای عرض تسلیت به پیشگاه مبارک امام چهارم(ع) به طرف مسجد حضرت سجاد(ع) به حرکت در می آیند و در آن جا به عزاداری می پردازند. آن ها در حالی که دسته ای نشسته و بر سر می زنند و دسته دیگر بر سینه می زنند و می خوانند:

 

چه شده عالم، چه شده عالم، این همه ماتم، مگر امشب شام غریبانست
پسر زهرا، پسر زهرا، تن عریانش، به بیابانست، مگر امشب شام غریبانست

 

ساعتی پس از این مراسم محله کلوان همانند محله کوی سنگ شمع به دست یه طرف محلات دیگر نایین حرکت کرده و با خواندن این اشعار به طرف حسینیه ها به حرکت در می آیند:

 

امشب به صحرا بی کفن، جسم شهیدان است، شام غریبانست
امشب نوای کودکان، بر بام کیوان است، شام غریبانست

 

و بدین ترتیب حسینیه ها (باب المسجد، نوآباد، پنجاهه، چهل دختران، کوی سنگ و سرای نو) را طی می کنند و در آن جا به عزاداری می پردازند و در آخر هم در حسینیه خودشان یعنی کلوان، شام غریبان امام حسین(ع) را به سوگ می نشینند.

 

 آداب و رسوم مردم نایین, رسوم ماه محرم

 

شب بنی اسد
در شب سیزدهم ماه محرم، که شب «بنی اسد» گفته می شود؛ در نایین به گونه ای خاص عزاداری می شود. محله چهل دختران در امامزاده سلطان سیدعلی(ع) و محله کلوان در امامزاده سلطان موصلیه(س) به عزاداری می پردازند.

 

دیگر مراسم و پخت آش
در روزهای دیگر محرم و صفر از قبیل شب اول ماه صفر، اربعین و ۲۸ صفر هم مراسم های عزاداری خاصی برگزار میشود که مجال آن در این مقاله نیست. فقط این نکته جالب و شنیدنی است که در شب ۲۸ صفر در محله کلوان در مقابل امامزاده حیدر(ع) دیگ های آش برپاشده و در این شب هئیت عزاداری از حسینیه باب المسجد به حسینیه کلوان آمده و سپس در مقابل دیگهای آش به عزاداری می پردازند. مردم نایین در پای دیگ های آش حضوری فعال دارند و برای برآوردن حاجات خود آش را با ملاقه چوبی بزرگی به هم می زنند و در موقع اذان صبح هم در صف های طولانی آش نذری می گیرند(مواد داخل آش از طریق نذورات مردم و گوشت آن از طریق قربانی کردن جلو هیئت ها تأمین میشود).

 

مراسم «چق چقی زنی»
مراسم دیگری که در نایین جذاب، جالب، دیدنی و منحصر به نایین است؛ مراسم «چق چقی زنی» می باشدکه توسط هیئت کوی سنگ و هیئت محمدیه در امامزاده سلطان سیدعلی برگزار می شود. این مراسم بدین صورت است که دو نفر در حالی که دو قطعه چوب به نام «چق چقی» در دست می گیرند، روبروی هم ایستاده و با آهنگ خاص نوحه خوان این چوب ها را به هم می زنند. این مراسم در نایین طرفداران زیادی دارد.

محرم نائین

در این آیین، فرد چق چقه زن، در حالی که دو قطعه چوب به نام “چق چقی” را در دست دارند، همزمان با مداحی مداح اهل البیت(ع) که وی نیز البته با آهنگ خاص و اشعار سنتی به نوحه خوانی می‌پردازد، این چوب‌ها را به هم می‌زنند.
“چق چقی” بیشتر از جنس چوب گردو که از محکمترین چوب‌ها است ساخته شده و در اندازه‌های مختلف برای سنین مختلف، با ۱۰ تا ۲۰سانتی متر قطر، ساخته می‌شود.
این افراد با نوای “کو حسین من” به عزاداری پرداخته و در ریتم‌های مختلف پنج ضرب، چهار ضرب، سه ضرب و دو ضرب تند و کند به “سنگ زنی” یا همان “چق چقه زنی” می‌پردازند.
نوحه خوانی آیین چق چقی زنی به صورت ویژه انجام می‌شود و خواندن شعرهای آن نیاز به تمرینات خاص دارد و هر مداحی توانایی اجرای آن را ندارد و اکثر شعرهای آن نیز سنتی است.
همچنین این آیین در تاریخ‌های خاصی در محرم و صفر، در آستان مقدس امامزاده سلطان سیدعلی(ع) نایین توسط هیئت کوی سنگ و هیئت محمدیه انجام می‌شود که این مراسم به صورت رسمی و با حضور پرشور هزاران نفر برگزار می‌شود.
برخی از سالمندان و پیرمردهای نایینی فلسفه این کار را اعتراض برخی از سپاهیان عمر سعد در روز عاشورا به تاختن اسب به پیکر امام حسین(ع) می‌دانند که این کار را در روز عاشورا با کوبیدن دو سنگ به هم و ایجاد صدایی یکنواخت در دشت کربلا، نشان دادند.

 

مراسم شبیه خوانی
مراسم شبیه خوانی و تعزیه داری روستای بافران نایین در نوع خود بی نظیر و دیدنی است. این مراسم که در روز عاشورا برگزار می شود بسیار رقت آمیز بوده و مردمی که وسیله نقلیه دارند در روز عاشورا از اطراف جهت بهره مندی از این مراسم باشکوه خود را به بافران می رسانند و از این مراسم معنوی استفاده می برند.

 

متذکر می شویم که مراسم عزاداری در ماه محرم و صفر در نایین بسیار جالب است و هر کدام با نظم خاصی اجرا می شود و حسینیه ها پایگاه عزاداری مردم می باشد.
منبع:naein.gov.ir



این مطلب مفید بود ؟
1 از 52 از 53 از 54 از 55 از 5
loadingLoading...

این مطلب را با دوستان خود به اشتراک بگذارید:




در صورت تمایل به این موضوع نظر دهید

  • لطفا از نوشتن با حروف لاتین (فینگلیش) خودداری نمایید.
  • از ارسال دیدگاه های نا مرتبط با مطلب و مجله، تکرار نظر دیگران، توهین به سایر کاربران و ارسال متن های طولانی خودداری نمایید.
  • لطفا نظرات بدون بی احترامی، افترا و توهین به مسئولان، اقلیت ها، قومیت ها و ... باشد و به طور کلی مغایرتی با اصول اخلاقی و قوانین کشور نداشته باشد.
  • در غیر این صورت، «تصویر زندگی» مطلب مورد نظر را رد یا بنا به تشخیص خود با ممیزی منتشر خواهد کرد.

نام(لازم)

ایمیل(لازم)

در این رابطه بیشتر بخوانید
مطالب قبلی این بخش
  • خرید و فروش اسپرم خرید و فروش اسپرم چه حکمی در اسلام دارد؟ اهدای اسپرم مرد برای حل مشکل ناباروری

    حکم شرعی خرید و فروش اسپرم،آیا خرید و فروش اسپرم شرعا حلال است یا حرام ؟ راهکاری که چندی سر از آگهی‌ها و تبلیغات در آورده است خرید و فروش اسپرم است تا زوج‌ها علاوه …

    • آیا خوردن منی حرام است - مضرات خوردن منی آیا خوردن منی حرام است ؟

      خوردن منی – دیدگاه علمی پزشکی و دیدگاه شرعی   دیدگاه شرعی  بلعیدن ( خوردن ) مایع منی : خوردن منی از نظر شرعی حرام می باشد چرا که در شرع اسلام منی از نجاسات …

      • ثواب خواندن نماز شب و نافله‌ صبح

          مجموعه: اعمال مستحبی اخبار،سرگرمی,آشپزی,مد,روانشناسی,اینترنت نماز شب،فضیلت نماز شب, ثواب خواندن نماز شب و اصبر لحکم ربّک فانّک باعیننا و سبّح بحمد ربّک حین تقوم، و من اللّیل فَسَبِّحهُ و ادبار النّجوم. در طریق ابلاغ …

        • 8588085163005307339635549033 درمان انواع آلرژی

          درمان انواع آلرژی   انواع مختلف آلرژیها که درجامعه بسیارشایع هستند ناشی از ضعف در سیستم ایمنی بدن است.درطب کلاسیک درمانهای مختلفی وجود دارد که همگی درجهت سرکوب علائم بیماری است نه درمان کامل آن و بیمار …

          • احادیثی از امام حسن احادیثی از امام حسن (ع)

              گلچین احادیثی از امام حسن علیه السلام   ……… احادیثی از امام حسن مجتبی ……… قالَ علیه السلام : القَریبُ مَنْ قَرَّبَتْهُ الْمَوَدَّهُ وَإ نْ بَعُدَ نَسَبُهُ، وَالْبَعیدُ مَنْ باعَدَتْهُ الْمَوَدَّهُ وَإ نْ قَرُبُ …

            • 31111 شأن نزول قرآن

              شأن نزول قرآن شأن نزول،  و به تعبیر دیگر اسباب نزول، یعنی شناختن موقعیت، حادثه و مناسبتی که در آن، آیات نازل شده است . این شناخت، به ما کمک می‌کند که آیات و معارف …

              • احادیثی گهربار درباره اسراف -اسراف-در-قران احادیثی گهربار درباره اسراف

                احادیثی گهربار درباره اسراف ۱- اسراف چیست؟ قال الصادق علیه السلام: انما الاسراف فیما اتلف المال و اضر بالبدن. قیل: فما الاقتار؟ قال: اکل الخبز و الملح و انت تقدر على غیره. امام صادق علیه …

                • phpThumb_generated_enzaal-200x140 آغاز نزول قرآن

                  آغاز نزول قرآن قرآن کریم توسط وحی از سوی خداوند متعال به حضرت محمد صلی الله علیه و آله در طول مدت نبوّتش نازل گردید، تا پیامبر بوسیله این کتاب مردم را به سوی حق …

                  • phpThumb_generated_enzaal-200x140 احادیث در مورد حقوق زن و شوهر

                    احادیث در مورد حقوق زن و شوهر     ۱٫ قالَ رَسُولُ اللهِ – صَلَّی اللهُ عَلَیْهِ وَ آلِه – : أحسَنُ النّاسِ إیماناً أحسَنُهُم خُلُقاً و ألطَفُهُم بِأهِلهِ. «بحار الأنوار، ج ۷۱، ص ۳۸۷» …

                    • ما شیعه ها چرا نماز را سه وقت می خوانیم ما شیعه ها چرا نماز را سه وقت می خوانیم

                      پرسش: ما شیعه ها چرا نماز را سه وقت می خوانیم و اهل سنت پنج وقت, در حالی که در قرآن پنج وقت امر شده, علت نخواندن پنج وقت چیه؟ پاسخ اجمالی دلایل شیعه برای جایز …

                      • 500 تاریخ اسلام

                        تاریخ اسلام از عربستان با بعثت محمد بن عبدالله در قرن هفتم میلادی آغاز شد. برطبق باور مسلمانان، محمد فرستاده خداوند بود و قرآن نیز معجزه‌ای بود که به همراه داشت. توسعهٔ تاریخی اسلام بر …

                        • حدیث- احادیثی درمورد بخل و خساست - خسیس بودن احادیثی درباره بخل و خساست

                            احادیثی با موضوع بخل و خساست  احادیثی درباره بخل و خساست ۱- امام رضا علیه السلام : السَّخِیُّ یَأْکُلُ مِنْ طَعَامِ النَّاسِ لِیَأْکُلُوا مِنْ طَعَامِهِ وَ الْبَخِیلُ لَا یَأْکُلُ مِنْ طَعَامِ النَّاسِ لِئَلَّا یَأْکُلُوا …

                          • .jpg احکام مسواک زدن در ماه رمضان

                              احکام مسواک زدن در ماه رمضان بعضی از افراد، فرصت مسواک زدن قبل از اذان صبح را نداشته باشیم بنابراین مجبورند بعد از اذان دندان های خود را بشورد، در اینجا ممکن است برای …

بالا